اطلاعات مطلب
  • بازديدها: 2140
  • نويسنده: saket
  • تاريخ: 31 خرداد 1391
31 خرداد 1391

آشنایی با رشته مهندسی مواد

دسته بندی: آشنایی با رشته ها و ترازها » گروه ریاضی-فیزیک

صنعت متالورژی در جهان از دیرباز به عنوان صنعت مادر شناخته شده و با پیشرفت‏های روز افزون تکنولوژی، نقش آن مهم‏تر و جنبه‏های کاربردی آن متنوع‏تر می‏گردد. با توجه به گسترش روزافزون تحقیقات و توسعه فناوری، زمینه‏های کار و تحقیقات بسیار متنوعی در کلیه گرایش‏های متالورژی پدید آمده است که کار و تحقیق در این رشته را بسیار جذاب و زمینه رشد و توسعه پایدار را مهیا نموده است. در این زمینه می‏توان به تکنولوژی‏های سنتز مواد نانوسایز و نانوساختار، مواد کامپوزیت، بیو مواد، مواد پیشرفته همچون ابررساناها، نیمه رساناها و آلیاژهای حافظه‏دار اشاره کرد.

جهان مدرن بدون علم و مهندسی مواد قابل تصور و پایدار نبوده و این علم جزء لاینفک تکنولوژی‏های نو و رو به آینده است.

 

تاریخچه مهندسی مواد

 

حدود ۶۰۰۰ سال پیش زمانی که بشر فلز را شناخت، متالوژی به عنوان یک هنر، پا به عرصه وجود گذاشت. در آن زمان انسان با جداکردن ذرات طلا از شن و ماسه بستر رودخانه‌ها، ذوب فلزات مختلف و شکل دادن آنها، اولین گامها را به سوی عصر فلزات برداشت و سپس با تولید مفرغ (برنز) و ساختن ابزاری مثل خنجرها، سرنیزه‌ها و دهنه اسب از این ماده وارد عصر مفرغ شد و بالاخره با استخراج آهن و ورود به عصر آهن، تمدن بشری به پیشرفت قابل ملاحظه‌ای دست یافت. آنچه گفته شد تاریخچه متالوژی به عنوان یک هنر یا فن بود اما متالوژی به عنوان یک علم، دانش نسبتا جوانی است که تنها صدسال از عمر آن می‌گذرد و با کشف روشهای جدید استخراج و تصفیه فلزات ، شناسایی مشخصات ساختاری و فیزیکی مواد، فنون جدید شکل دادن و تولید فلزات متولد شده است. علمی که به دو بخش کلی متالوژی استخراجی و صنعتی تقسیم می‌شود که البته هر دو بخش مذکور در دانشگاههای کشور ما نیز به عنوان دو گرایش از رشته مهندسی مواد تدریس می‌گردد.

 

تاریخچه مهندسی مواد در ایران

این رشته تا سال 1375 در گرایشهای مختلفی مانند شکل دادن فلزات ، ریخته گری ،خوردگی، آهن وفولادو........در دوره کارشناسی ارائه می شد ولی از آن سال به بعد کلیه گرایشها بجز سرامیک در قالب متالورژی صنعتی ارائه گردید ولی در دوره کارشناسی  ارشد باز این گرایشها را داریم.

 

گرایش‏های دوره کارشناسی مهندسی مواد

 

دانشمندان مواد صنعتی را به سه گروه عمده فلزات، پلیمرها و سرامیک‏ها تقسیم‏بندی کرده و فلزات را به عنوان بزرگترین گروه مواد صنعتی معرفی می‏کنند. امروزه رشته مهندسی مواد در ایران در مقطع کارشناسی در سه گرایش اصلی در دانشگاه‏ها تدریس می‏گردد که دو گرایش از آنها، متالورژی استخراجی و متالورژی صنعتی، زیرمجموعه علم متالورژی و در رابطه با فلزات بوده و گرایش دیگر، سرامیک، خارج از مجموعه فلزات و مربوط به مواد سرامیکی است. مواد پلیمری در خارج از زیرمجموعه مهندسی مواد و تحت عنوان مهندسی پلیمر ارائه می‏شود.

 

طول دوره تحصیل و تعداد واحدهای درسی

 

طول این دوره کارشناسی بطور متوسط چهار سال است که در 8 ترم برنامه ریزی و اجرا می شود. هر ترم شامل 17 هفته آموزش کامل در نظر گرفته شده است. دروس نظری بازاء هر واحد، 17 ساعت (یک ساعت در هفته ) و دروس عملی و آزمایشگاهی بازاء هر واحد 51 ساعت (سه ساعت در هفته) می باشد. کارآموزی 240 ساعت بدون واحد و الزامی می باشد.

تعیین گرایش تخصصی دانشجویان در دانشگاههایی که بیش از یک گرایش دارند پس از گذراندن موفقیت آمیر حداقل 70-60 واحد از دروس عمومی و پایه اصلی به تقاضای دانشجو به شرط موافقت دانشکده یا گروه مربوطه انجام می شود. چنانچه در گرایشی تعداد متقاضی بیش از ظرفیت اعلام شده باشد اولویت با دانشجویانی خواهد بود که امتیاز بیشتری مطابق رابطه زیر حائز باشند.

معدل (معدل×گذرانده واحد تعداد )/(گذرانده ترمهای تعداد )= امتیاز

تعداد واحدها

تعداد کل واحدهای درسی این مجموعه با احتساب 20 واحد عمومی و 140 واحد بشرح زیر است:

- دروس عمومی 20 واحد

- دروس پایه 31 واحد

- دروس اصلی 31 واحد

 - دروس عملی 6 واحد

- دروس تخصصی مشترک 20 واحد

- دروس تخصصی غیر مشترک 32 واحد

جمع 140 واحد

 

دروس‌ مشترک‌ در‌ شاخه‌های‌ مختلف‌ مهندسی‌ مواد:

 

ریاضی‌، معادلات‌ دیفرانسیل‌، ریاضی‌ مهندسی‌، محاسبات‌ عددی‌، مبانی‌ و برنامه‌سازی‌ کامپیوتر، فیزیک‌، شیمی‌ عمومی‌، مبانی‌ مهندسی‌ برق‌ ، استاتیک‌، مقاومت‌ مصالح‌، کریستالوگرافی‌ ، پدیده‌های‌ انتقال‌، شیمی‌ فیزیک‌ مواد، ترمودینامیک‌ مواد ، خواص‌ فیزیکی‌ مواد، متالوگرافی‌، خواص‌ مکانیکی‌ مواد.

 

 گرايش متالورژي استخراجي

مواد فلزي که ما از آن استفاده مي کنيم بصورت توده هاي سنگي داراي ناخالصي هاي زيادي در معادن هستند و بايد بعد از کشف و استخراج به ياري تکنولوژي متالورژي استخراجي، مراحلي را طي کنند تا بشکل فلز خالص درآمده و قابل مصرف گردند. در ابتدا لازم است يک مهندس متالورژي يکسري فرآيندها مقدماتي همچون تغليظ سنگ معدن با استفاده از روشهاي مغناطيسي و شناور سازي را را بر روي سنگ معدن انجام دهد. اين عمليات به عنوان فراوري سنگ معدن ناميده مي شود. در مرحله بعد سنگ معدن فراوري شده در حين فرايندهاي پيچيده اي احيا شده و تبديل به فلز خالص يا آلياژ مي شود. عمليات احيا معمولا ً شامل ذوب در دماهاي بالا است و معمولاً اين عمليات در مقياسهاي بزرگ و در کارخانه هاي عظيمي همچون کارخانه ذوب آهن اصفهان، فولاد مبارکه و يا مس سرچشمه صورت مي گيرد که اين فرايند عمليات، پيرومتالورژي ناميده مي شود. البته در حال حاضر، در روشهاي جديدتر استخراج فلزات، روشهاي جايگزين بدون نياز به دماهاي بالا که قابليت کار در مقياس کوچک را هم داشته باشد بسيار رو به توسعه بوده. اين گونه عمليات که بنام هيدرومتالورژي ناميده ميشود، زمينه را براي توسعه بيش از پيش اين رشته پديد آورده و امکان خود اشتغالي را براي مهندسين خلاق و کارآزموده فراهم مي آورد. اين گرايش داراي دوره تخصصي با همين نام در مقطع کارشناسي ارشد است.

بنابراین به طور خلاصه متالورژی استخراجی‌ شامل‌ جداکردن‌ فلزات‌ از سنگ‌ معدن‌ و تصفیه‌ آنها (تولید فلزات‌)، شناخت‌ انواع‌ کوره‌ها، سوخت‌ها و فعل‌ و انفعالات‌ شیمیایی‌ می‌شود. به‌ عنوان‌ مثال‌ آنچه‌ در کارخانه‌ ذوب‌آهن‌ اصفهان‌ تا مرحله‌ تهیه‌ شمش‌ آهن‌ خام‌ (چدن‌) انجام‌ می‌شود، عمدتاً مربوط‌ به‌ متالورژی استخراجی‌ است‌.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ متالورژی استخراجی

 

ریخته‌گری‌، شکل‌ دادن‌ فلزات‌ ، تغلیظ‌ مواد معدنی‌ ، اصول‌ استخراج‌ فلزات‌، سینتیک‌ مواد، شیمی‌ تجزیه‌ ، عملیات‌ حرارتی‌ ، خوردگی‌ و اکسیداسیون‌، انجماد فلزات‌، مواد دیرگداز. (بسیاری‌ از دروس‌ این‌ رشته‌ همراه با آزمایشگاه‌ است.)

 

گرايش متالورژي صنعتي

 

متالورژي صنعتي شامل تمامي عملياتي مي‏شود که بعد از تهيه فلز خالص و يا آلياژ متناظر، بتوان آن را بصورت يک محصول قابل استفاده براي مصرف کننده ارائه کند. اين گرايش وسعت بسيار زيادي داشته و در داخل خود زير مجموعه‏هاي فراواني را دارا است. مهم‏ترين زير مجموعه متالورژي صنعتي شامل روش‏هاي مختلفی است که به چند روش اصلي‏ ريخته گري، روش‏هاي فرم دهي قطعات در حالت جامد مانند نورد، فورج و اکستروژن و در نهايت متالورژي پودر تقسيم بندي مي‏گردد. عمليات ثانويه بر روي قطعات فلزي مانند عمليات حرارتي و جوشکاري و سپس عمليات نهايي بر روي سطوح فلزي و محافظت از خرابي و خوردگي همگي از زير مجموعه‏هاي مهم متالورژي صنعتي هستند. مهندس متالورژی صنعتي با توجه به علمي که به ريز ساختار فلزات دارد، که متالورژي فيزيکي ناميده مي‏شود، توانايي انتخاب درست مواد فلزي براي مصارف صنعتي را دارد و همچنين با علم صحيحي که از رفتار فلز بر اثر اعمال نيرو از خود نشان مي‏دهد، که متالورژي مکانيکي ناميده مي‏شود، روش ساخت مواد فلزي را طراحي مي‏کند. اين رشته در مقطع کارشناسي ارشد داراي گرايش‏هاي متعدد: شناسايي، انتخاب مواد و روش ساخت مواد فلزي، ريخته گري، شکل دادن فلزات، خوردگي فلزات و متالورژي جوشکاري است.

بنابراین به طور خلاصه متالورژی صنعتی‌ عبارت‌ است‌ از روش‌های‌ مختلف‌ تولید مصنوعات‌ فلزی‌ که‌ مهمترین‌ این‌ روش‌ها متالورژی پودری‌، شکل‌ دادن‌، جوشکاری‌ و ماشین‌کاری‌ است‌. همچنین‌ در متالورژی صنعتی‌ خواص‌ و مشخصات‌ فیزیکی‌، ساختاری‌ و مکانیکی‌ مواد بررسی‌ می‌شود.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ متالورژی صنعتی‌

 

ریخته‌گری‌، انجماد فلزات‌، شکل‌ دادن‌ فلزات‌، خواص‌ مکانیکی‌ مواد، متالورژی جوشکاری‌، متالورژی پودر، روش‌های‌ نوین‌ آنالیز مواد، خوردگی‌ و اکسیداسیون‌، عملیات‌ حرارتی‌، استخراج‌ فلزات‌.

 

گرایش‌ سرامیک‌

 

سرامیک‌ بطور کلی‌ هنر و علم‌ ساختن‌ و به‌ کاربردن‌ اشیاء جامدی‌ است‌ که‌ اجزاء تشکیل‌دهنده‌ اصلی‌ و عمده‌ آنها مواد غیرآلی‌ و غیرفلزی‌ است‌ یعنی‌ علم‌ سرامیک‌ علاوه‌ بر سفالینه‌ها شامل‌ انواع‌ چینی‌ها، دیرگدازها، فرآورده‌های‌ ر‌ُسی‌ ساختمانی‌، مواد ساینده‌، لعاب‌های‌ چینی‌، سیمان‌، شیشه‌، مواد مغناطیسی‌ غیرفلزی‌، فروالکتریک‌ها، تک‌ بلورهای‌ مصنوعی‌ و محصولات‌ پیچیده‌تر دیگر می‌شود. دانشجویان مهندسی سرامیک در طول دوره تحصیلی خود، پس از کسب پایه‌های علمی و مهندسی لازم، کلیه فرآیند‌های ساخت سرامیک‌ها را از مواد اولیه و آماده سازی آن گرفته تا کنترل کیفی محصولات ساخته شده و ارتباط بین ساختمان و خواص این مواد فرا می‌گیرند.

 

دروس‌ تخصصی‌ شاخه‌ سرامیک

 

ساختار سرامیک‌ها، سینتیک‌ مواد، روش‌های‌ نوین‌ آنالیز مواد ، خواص‌ الکتریکی‌ و نوری‌ سرامیک‌ها، مواد دیرگداز ، تئوری‌ شیشه‌ ، تئوری‌ پرسلان‌ها، آزمایشگاه‌ چینی‌، فرآیند ساخت‌ سرامیک.

 

توانایی‌های‌ لازم :

 

در مهندسی‌ مواد، دو علم‌ شیمی‌ و فیزیک‌ اهمیت‌ ویژه‌ای‌ پیدا می‌کند. چرا که‌ بررسی‌ خواص‌ مواد بدون‌ آشنایی‌ با این‌ دو علم‌ امکان‌پذیر نیست. چون برای مثال فولاد خود به تنهایی بیش از ۲۰۰۰ نوع مختلف دارد و انتخاب نوع فولاد نیز برای ساخت یک قطعه بسیار مهم است. یعنی مهندس متالورژی باید با خواص فیزیکی و شیمیایی هر یک از انواع فولاد آشنایی داشته باشد تا بتواند فولاد مناسب را برای ساخت قطعه مورد نظر خویش انتخاب کند. دانشجوی‌ این‌ رشته‌ علاوه‌ بر فیزیک‌ و شیمی‌ باید از دانش‌ ریاضی‌ اطلاعات‌ کافی‌ داشته‌ و قدرت‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ خوبی‌ داشته‌ باشد. برای‌ مثال‌ با وجود آن‌ که‌ یک‌ مهندس‌ متالورژی نباید به‌ فکر پشت‌ میزنشینی‌ بوده‌ و باید آمادگی‌ کار در شرایط‌ سخت‌ را داشته‌ باشد، اما بدون‌ شک‌ مهندس‌ این‌ رشته‌ بیش‌ از توان‌ جسمانی‌ خوب‌ نیاز به‌ ذهنی‌ خلاق‌ و کنجکاو دارد. آشنایی‌ با زبان‌ انگلیسی‌ نیز در تمام‌ رشته‌های‌ مهندسی‌ ضروری‌ است‌. اما در مهندسی‌ سرامیک‌ این‌ ضرورت‌ بیشتر احساس‌ می‌شود چرا که‌ این‌ رشته‌ نسبتاً جدید است و در نتیجه‌ کتابهای‌ علمی‌ آن‌ کمتر به‌ زبان‌ فارسی‌ ترجمه‌ شده‌ است‌.

فارغ التحصیلان دوره کارشناسی مهندسی متالوژی و مواد در گرایشهای مختلف با مهارتهای خود در زمینه های زیرکارآیی خواهند داشت.

الف- تخصص کافی در گرایش مربوطه.

ب- شناخت فرآیندها و آشنایی با خواص مواد و روشهای تولید

ج- تجزیه و تحلیل فرآیندها و ارزیابی آنها بمنظور استفاده بهینه از سیستم ها

د- آشنایی با اصول علمی و تکنولوژهای مبتنی برآنها در زمینه های مربوطه.

 ه- توانایی انجام پروژه های صنعتی و تحقیقاتی (کاربردی) در حد متعارف.

و- توانایی و راهبردی سیستم های تولید مواد و ساخت قطعات و رفع مسایل و مشکلات معمولی آنها.

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران

 

با توجه به غنی بودن کشور به لحاظ ذخایر معدنی و نیاز مبرم به صنایع زیربنایی نظیر تولید فلزات اصلی و و مواد غیر فلزی و با وجود واحدهای صنعتی بزرگ که با سرمایه گذاری به مرحله تولید رسیده اند نظیر واحدهای تولید آهن و فولاد و سایر فلزات واحدهای نورد و شکل دادن فلزات ریخته گری- کارنجات سرامیک و کاشی و شیشه سازی- و نیز با توجه به اهمیت مواد سرامیکی در صنایع الکتریکی و الکترونیکی، تربیت متخصصینی که قابلیت و کارآیی لازم را دارا می باشند می تواند قدمی بزرگ در جهت شکوفایی صنعتی و قطع وابستگی به دیگر کشورها در این زمینه مهم تخصصی باشد.

فارغ‌التحصیلان‌ متالورژی استخراجی‌ می‌توانند جذب‌ مراکزی‌ شوند که‌ به‌ فرآیند استخراج‌ و تولید مواد اولیه‌ فلزی‌ (آهنی‌ و غیرآهنی‌) از کانه‌های‌ مربوط‌ می‌پردازند. برای مثال می‌توانند در صنایع‌ نفت‌ و پالایش‌ و همچنین‌ صنایع‌ آهنی‌ و غیرآهنی‌ مانند ذوب‌ آهن‌ اصفهان‌، مجتمع‌ مس‌ سرچشمه‌ و آلومینیم‌ اراک‌ فعالیت‌ کنند. فارغ‌التحصیلان‌ متالورژی صنعتی‌ نیز می‌توانند در مراکزی که با تولید قطعات فلزی سروکار دارند مانند صنایع ریخته‌گری، صنایع متالورژی پودر، صنایع‌ فولادسازی‌، صنایع‌ دفاع‌، هواپیماسازی‌، کشتی‌سازی‌، تراکتورسازی‌، خودروسازی‌ و ساخت‌ قطعات‌ مختلف‌ وسایل‌ خانگی‌ از جمله‌ یخچال‌، کولر، ماشین ‌لباسشویی‌، تلویزیون‌ و ضبط‌ صوت‌ فعالیت‌ نمایند. در مورد فرصت‌های‌ شغلی‌ مهندس‌ سرامیک‌ نیز باید گفت‌ که‌ امروزه‌ صنایع‌ سرامیک‌ برای‌ رشد اکثر صنایع‌ اهمیت‌ بسیاری‌ دارند. برای‌ مثال‌ صنایع‌ متالورژی و سایر صنایعی‌ که‌ با درجه‌ حرارت‌ بالا سروکار دارند، مصرف‌کننده‌ مواد دیرگداز هستند یا صنایع‌ الکترونیک‌ احتیاج‌ به‌ قطعات‌ مختلف‌ سرامیکی‌ با خواص‌ الکترونیکی‌ و مغناطیسی‌ مطلوب‌ دارند. همچنین‌ صنایع‌ اتومبیل‌سازی‌، صنایع‌ ساختمانی‌، صنایع‌ تولید نیرو، مخابرات‌ و بالاخره‌ هر خانه‌ و خط‌ تولید هر کارخانه‌ای‌ نیاز به‌ فرآورده‌های‌ سرامیکی‌ دارد. در حال‌ حاضر کشور ما کارخانه‌های‌ عمده‌ کاشی‌سازی‌، چینی‌سازی‌، تولید کننده‌ مواد نسوز، تولید کننده‌ سرامیک‌های‌ الکتریکی‌، شیشه‌سازی‌، آجرسازی‌ و سیمان‌ دارد‌ که‌ فارغ‌التحصیلان‌ رشته‌ سرامیک‌ می‌توانند در آنها مشغول‌ به‌ کار گشته‌ و به‌ افزایش‌ کارایی‌ و راندمان‌ کارخانه‌ و همچنین‌ بهبود کیفیت‌ محصول‌ آن‌ کمک‌ نمایند.

 

وضعيت ادامه تحصيل در مقاطع بالاتر

 

 دانشجویان پس از اخذ مدرک کارشناسی می توانند این رشته را در ایران در سطوح کارشناسی ارشد و دکتری ادامه دهند. دانشگاه علم و صنعت ایران تاکنون بیش از ده دوره فارغ التحصیل دوره دکتری در این گرایش داشته است و هم اکنون فارغ التحصیلان آن در دانشگاههای معتبر ایران و مراکز صنعتی و تحقیقاتی مشغول به کار هستند.

برای آن دسته از فارغ التحصیلان کارشناسی نیز که قصد ادامه تحصیل در خارج از کشور را دارند، با توجه به سابقه خوبی که دانشجویان ایرانی در خارج از کشور داشته اند، دانشگاههای خارجی به خوبی پذیرای فارغ التحصیلان این گرایش هستند.

 

در جدول زیر نام دانشگاه هایی که این رشته را در مقطع کارشناسی ارائه می دهند به همراه ظرفیت و میانه رتبه بر حسب سهمیه منطقه ای آورده شده است.

 

 

نام دانشگاه

ظرفیت

ميانه ي رتبه

در منطقه ي 1

ميانه ي رتبه

در منطقه ي 2

ميانه ي رتبه

در منطقه ي 3

دانشگاه شريف

50

1681

836

127

متالورژی صنعتی-دانشگاه اميركبير

25

2137

1394

 

متالورژی مواد-دانشگاه تهران

40

 

1481

 

متالورژی صنعتی-دانشگاه علم و صنعت

25

2380

1770

 

متالورژی استخراجی-دانشگاه اميركبير

25

 

1957

 

سرامیک-دانشگاه علم و صنعت

25

2426

1811

 

متالورژی استخراجی-دانشگاه علم و صنعت

25

 

2283

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه صنعتي اصفهان

34

3911

2284

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه فردوسي

25

4041

 

 

متالوژي صنعتي-تربيت دبير شهيد رجايي

15

3835

 

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه شيراز

35

4614

3201

1302

متالوژي استخراجي-دانشگاه صنعتي اصفهان

34

4517

3816

1388

متالوژي صنعتي-دانشگاه فردوسي(شبانه)

10

5213

 

 

متالوژي صنعتي-تربيت دبير رجايي(شبانه)

30

5279

 

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه امام خميني

25

5204

 

 

سراميك-دانشگاه امام خميني

25

5741

5728

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه تبريز

33

7262

5618

1296

متالوژي صنعتي-دانشگاه يزد

30

6735

5333

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه شهيد چمران

25

 

6556

1659

سراميك-دانشگاه تبريز

33

8373

6545

2266

متالوژي صنعتي-دانشگاه سمنان

30

8927

7511

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه شيراز-بومي هرمزگان

6

 

8466

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه سهند

35

9382

8723

2768

متالوژي صنعتي-دانشگاه تبريز(شبانه)

10

8364

 

 

متالوژي استخراجي-دانشگاه سمنان

25

 

 

 

سراميك-دانشگاه شهركرد

25

8561

8831

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه مالك اشتر-شاهين شهر

25

10493

9324

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه بوعلي سينا

15

 

9686

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه شهيد باهنر

35

10633

9692

3116

متالوژي صنعتي-دانشگاه شهيد چمران(شبانه)

15

 

 

 

متالوژي صنعتي-تربيت معلم سبزوار

27

12086

10778

3047

متالوژي صنعتي-دانشگاه يزد(شبانه)

10

 

 

 

متالوژي استخراجي-دانشگاه سهند

35

12278

9401

3462

متالوژي استخراجي--دانشگاه همدان

30

 

11270

4167

متالوژي صنعتي-دانشگاه سيستان و بلوچستان

35

 

11960

4954

سراميك-دانشگاه شهركرد(شبانه)

15

 

13120

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه مراغه

28

 

14054

4371

متالوژي صنعتي-دانشگاه ملاير

40

 

15126

4986

متالوژي صنعتي-دانشگاه بوعلي سينا(شبانه)

15

 

14613

 

متالوژي استخراجي-دانشگاه شهيد باهنر(شبانه)

25

 

15349

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه مراغه(شبانه)

7

16489

 

 

متالوژي استخراجي-دانشگاه شهيد باهنر

35

 

13583

4913

سراميك-دانشگاه ملاير

40

 

16506

 

متالوژي صنعتي-تربيت معلم سبزوار(شبانه)

18

 

17353

 

متالوژي استخراجي-دانشگاه همدان(شبانه)

10

 

17114

 

متالوژي صنعتي--دانشگاه شهيد باهنر(شبانه)

25

 

19498

 

متالوژي استخراجي-دانشگاه سمنان(شبانه)

15

 

 

 

متالوژي صنعتي-دانشگاه سمنان(شبانه)

30

10846

31122

 

 

 

 

ابر تگ‌ها: مهندسی مواد، تراز مهندسی مواد، متالورژی، گرایشهای مهندسی مواد، بازار کار مهندسی مواد

شما وارد سايت نشده ايد. جهت ارسال نظر در سايت وارد شويد
اگر تاکنون ثبت نام نکرده ايد اينجا کليک کنيد.
<
Babak_mohseni

30/09/1391 - 06:57

اطلاعات نظر
  • گروه کاربری: میهمان
  • ياهو:
  • تاريخ عضويت: --
  • وضعيت در سايت:
  • تعداد مطالب: 0
  • تعداد نظرات: 0
خوب بود مرسی

ارسال نظر

نام:*
ايميل:
متن نظر:
پررنگ کج خط دار خط دار در وسط | سمت چپ وسط سمت راست | قرار دادن شکلک قراردادن لینکقرار دادن لینک حفاظت شده انتخاب رنگ | پنهان کردن متن قراردادن نقل قول تبدیل نوشته ها به زبان روسی قراردادن Spoiler
کد امنيتی: *

ابر تگ ها

احتمال قبولی, اعلام نتایج کنکور, انتخاب رشته, انتخاب رشته اینترنتی, انتخاب رشته تجربی, انتخاب رشته رایگان, انتخاب رشته کامپیوتری, انتخاب رشته کنکور, انتخاب رشته کنکور 91, تدریس خصوصی فیزیک، تدریس خصوصی فیزیک، تدریس فیزیک کنکور، کنکور، تدریس فیزیک، فیزیک کنکور، آموزش فیزی, تدریس خصوصی فیزیک، کلاسهای گروهی فیزیک، کنکور، تدریس فیزیک، فیزیک کنکور، آموزش فیزیک پیش دانشگاهی، آ, تدریس خصوصی فیزیک، کنکور، تدریس نیمه خصوصی فیزیک، تدریس فیزیک، فیزیک کنکور، آموزش فیزیک پیش دانشگاه, تدریس خصوصی فیزیک، کنکور، تدریس فیزیک، فیزیک کنکور، آموزش فیزیک پیش دانشگاهی، آموزش فیزیک 3 ، سوالات, دانلود سوالات آزاد, دانلود سوالات آزاد 91, دانلود سوالات پزشکی آزاد, دانلود سوالات کنکور آزاد غیر پزشکی, دانلود سوالات کنکور آزاد پزشکی, دانلود سوالات کنکور آزاد، دانلود سوالات آزاد، سوالات کنکور آزاد، سوالات فیزیک آزاد، آزاد راه, دانلود نرم افزار انتخاب رشته, دانلود پاسخ تشریحی آزاد 91، دانلود آزاد ریاضی 91, دانلود پاسخ تشریحی آزاد 91، دانلودکلید آزاد 91, دانلود پاسخ تشریحی آزاد پزشکی 91 عصر، دانلود آزاد پزشکی عصر, دانلود پاسخ نامه آزاد 91, دانلود کنکورهای آزاد, سوالات فیزیک کنکور آزاد 91, سوالات پزشکی آزاد عصر, منابع خوب کنکور، کتاب کنکور، کتاب ریاضی کنکور، کتاب فیزیک کنکور، خیلی سبز، قلم چی، گاج، کلک معلم، رم, مهندسی مواد، تراز مهندسی مواد، متالورژی، گرایشهای مهندسی مواد، بازار کار مهندسی مواد, نتایج اولیه کنکور 91, پاسخ نامه فیزیک آزاد 91, پاسخ کلیدی پزشکی آزاد 91, پاسخ کنکور 91، دانلود پاسخ کنکور 91، دانلود پاسخ فیزیک سال 91، پاسخ تشریحی فیزیک کنکور، پاسخ فیزیک ک, پزشکی آزاد 91, کتاب فیزیک، جزوه فیزیک، دانلود سوالات فیزیک، کنکور، فیزیک کنکور، تدریس خصوصی فیزیک، آموزش فیزیک, کلید دانشگاه آزاد 91, کلید پزشکی آزاد, کنکور آزاد غیر پزشکی، دانلود آزاد غیر پزشکی، پاسخ آزاد 91, کنکور، تدریس فیزیک کنکور، آموزش فیزیک کنکور، تدریس خصوصی فیزیک کنکور، تدریس گروهی فیزیک کنکور، جزوه , کنکور، فصلهای آسان کنکور، دانلود سوالات کنکور، دانلود سوالات پیش دانشگاهی، یانگ، فیزیک اتمی، فیزیک ح

نمایش تمامی تگ ها
^